نام فایل : اوزان نوحه ها 65 ص

فرمت : .doc

تعداد صفحه/اسلاید : 64

حجم : 332 کیلوبایت

به نام خدا
معاونت محترم پژوهشي دانشگاه آزاد اسلامي واحد مشهد
با ا حترام اينجانب تقي وحيديان كاميار عضو هيات علمي دانشگاه گروه زبان و ادبيات فارسي به استحضار مي رساند كه طي ساليان دراز تحقيق در وزن و قافيه شعر فارسي و نوشتن كتابهايي در اين زمينه از جمله :
1. بررسي وزن شعر عاميانه فارسي
از انتشارات آگاه
2. بررسي منشا وزن شعر فارسي
انتشارات آستان قدس رضوي
3. كتاب وزن و قافيه دبيرستان
وزارت آموزش و پرورش
4. كتاب وزن و قافيه دانشگاه
انتشارات نشر دانشگاهي
5. فرهنگ اوزان شعر فارسي
دانشگاه فردوسي
‌‌(جهت ويراستاري براي چاپ ارسال گرديد )
6. مقاله در مجلات مختلف در مورد وزن و قافيه
مدتي پيش بر آن شد كه اوزان نوحه ها را بررسي كند . چون نوحه ها گنجينه گرانبهايي از اوزان شعر فارسي بسيار متنوع و ارزنده . لذا آنرا به عنوان طرحي پژوهي در دانشگاه آزاد ارائه داد ، متاسفانه بعلت اينكه كتاب نوحه در دسترس نبود وقفه اي در كا ر رخ داد و سرانجام مشكل حل گرديد . اينك اين كارپر زحمت با استخراج 95 وزن خاص از كتابهاي مختلف نوحه تقديم مي گردد .
تقي وحيديان كاميار
طرح پژوهشي بررسي اوزان نوحه ها
نوحه به معني اخص كلمه به اشعاري گفته مي شود كه در مراسم سوگواري امامان شيعه عليهم السلام با صوت حزين و ناله و زاري خوانده مي شود . سرايندگان اين اشعار اغلب مردمي ساده و بي سواد هستند كه درس شاعري نياموخته اند و ادعاي شاعري هم ندارند و تنها از روي ذوق و سوز دل و عشق و ايمان شعر گفته اند و بهتر است بگوئيم عقده دل گشوده اند .
شاعر نوحه سراي خوش ذوق وقتي ستم هايي را كه برخاندان پيامبر گرامي (ص) رفته است در نظر مي آورد و برناروائيهايي كه جباران و ستمگران دنياپرست بر اين عزيزان ، بويژه بر سرور ازادگان امام حسين (ع)و اهل بيت و يارانش روا داشته اند مي انديشد چنان دلش به درد مي آيد و جانش آزرده مي شود كه از خود بي خود مي گردد و تاب و تحمل از كف مي دهد و بي اختيار عقده دل مي گشايد و شعر بر لبش مي نشيند و زمزمه كنان در رثاي آنان نوحه مي سرايد . نوحه شعري ساده است و دور از هر تكلف ، و بي آلايش و پاك ، و چه باك اگر اديبانه نباشد .نوحه از دل برميخيزد و لاجرم بر دل مي نشيند . از طرفي اين اشعار امتيازات و ويژگيهايي دارند كه شعر رسمي فارسي با همه عظمتش در مواردي دست نياز به سوي آنها دراز كرده و از آنها بهره برده است .
نوحه ها را از ديدگاه هاي مختلف مثل مضمون ، زبان ، تصوير سازي ، قالب ، قافيه و وزن مي توان بررسي كرد . اما آنچه از همه مهمتر و غني تر و متنوع تر و زيباتر است اوزان نوحه هاست كه ما در اين گفتار به بررسي آنها مي پردازيم .
سرايندگان نوحه ها گرچه عروض نمي دانند اما از روي ذوق لطيف و سرشار خود تنها اوزان تازه و دلنشين مي آفرينند بلكه شيوه هاي تازه اي نيز در وزن ابداع كرده اند كه هرگز به فكر اديبان و شاعران گذشته هم نرسيده است . اين ويژگيهاي اوزان نوحه ها را مي توان به سه گونه تقسيم كرد :
كوتاهي و بلندي مصرع ها .
تغيير وزن به اقتضاي مضمون و آهنگ
اوزان نو
اينك به بررسي اينها مي پردازيم :
كوتاهي و بلندي مصرع ها
...