
نام فایل : قلعه ایرج 60 ص
فرمت : .doc
تعداد صفحه/اسلاید : 53
حجم : 17311 کیلوبایت
دیباچه
به نام خداوندی که اندیشیدن را آموخت
برخود لازم می دانم پیش ازمعرفی موضوع پایان نامه وطرح فرضیات مرتبط، اززحمات و همکاری استاد راهنما وتنی چند ازدوستان که مرا درتهیه این مهم یاری نمودند قدردانی نمایم. دراین اثنا جناب آقای دکترپوریا کاشانی که بی دریغ هرگاه که درتنگنای فقدای اطلاعات خویش گیج ووامانده بودم مرا به سرخط مسیربازی گردانند وبا راهنمایی خویش سختی این امررا از می ربود.
ازدوست عزیز آقای احسان علی مددی قدردانی کنم که درتهیه مستندات حتی المقدور درکنارم یاری رسانم بود.
برخود واجب می دانم از پدرومادرم که با تمام توان مرا درراستای رسیدن به هدف والای کسب علم یاری نمودند. پشتگرمی مشوقم بوده سپاسگزاری نمایم که اگرکمک این دونبود هرگز به پایان این راه نمی رسیدم.
واما بعد،
سالها ازکنار محوطه های باستانی دشت ورامین با بی توجهی می گذشتم وهمیشه ازخود سئوال می کردم چرا ودر چه زمانی این قلاع بنا گردید چرا این سفال ها مانند برگ خزان به زیرپا ریختند؟
گذشتگان این بوم از چه می هراسیدند که با به وجود این همه منابع دراین منطقه خودرا درقلعه ای حفظ می کردند؟ دشمنان چه کسانی بوده اند؟
حال که گام دراین رشته گذاشتم این سئوالات با انبوهی ازمبهمات دیگر مرا واداشت تا بدانم یا حداقل سعی کنم تا بفهمم سرزمین مادری ام چه تحولاتی وچه مشقات وچه افتخاراتی را پشت سرگذاشته است.
دراین میان قلعه ایرج که درگویش مردم منطقه به قلعه گبری شهرت دارد وبا ابعاد وسیع و بی نظیر خود ومعماری درخور توجهی که دارد توانسته فرهنگ سرزمینم را اینچنین راسخ برایم حفظ نماید انتخاب نمودم که ازبرخورد بدوارثان خود دردل خشت ها می گرید واین پرسش را دارم این قلعه وقتی مورد هجوم دشمنان بود اسلاف مرا پاسداری کرد چرا اکنون اینچنین به حال خود رها شده است؟!!
قلعه سترگ که برروی بازمانده سکونت اقوام پیشین خود بارها وبارها تجدید حیات کرده اکنون سر ازدل خاک برآورده و..
اطلاعات چندانی ازاین قلعه دردست نیست البته شاهد پژوهشهایی ازسوی جمعی ازباستان شناسان منطقه آقای دکترنعمتی هستیم که درطی یک فصل درسال 1387 به نتایج درخور توجهی دست یافتند ویافته های قابل مطالعه ای را ازحفریات وگمانه زنی ها به دست آمد ومشخص گردید دوره های متفاوتی درآن موجود است.
وبا نگاه به وضع موجود وبازمانده معماری حتی می توان احتمال بخشی ازکاربرد دربخشی ازبنا را داد. ازاین پرسش ها درجهت تقویت مبانی اطلاعاتی خود درپایان نامه ذکرمی کنم بهره فراهم برد.
با توجه به این که ازاین بنا باستان شناسان خارجی دیدن نمودند که می توان به بازدید دیولا فوا دوره ناصرالدین شاه قاجار وآقای گلایس نام برد که مقاله زیرنیز برآن نگاشته است.
با وجود منابع اندک اطلاعاتی درخصوص این بزرگ ترین قلعه خشتی جهان علاقمند شدم تا دراین راستا پژوهش هایی نمایم ودرنهایت مأخوذات خود را به شکل پایان نامه ای ارائه دهم می دانم که این یافته ها ومواردی که درپایان نامه ای که پیش رو داریم دارای نواقصی می باشد عذرخواهی نموده ودرخواست می کنم انتقادات خود را به این جانب انتقال دهید تا دربهبود کیفیت آن موفق باشم.
که موفقیت بنده موفقیت همه دوستداران میراث فرهنگی است.
تابستان 1388 علی آقایی
فصل اول:
نظریه ها
فصل اول : نظریه ها وتاریخ
چهاردهمین کشور که من اهورا مزدا آفریدم (وارنا) چهارگوش است که درآن فریدون قاتل آزدی هاک (ضحاک) زائیده شده است. (وندیداد فرگرد اول بند18)
1-1 وارنا در اوستا
وارنا درکتاب مرآت البلدان با ورامین وقلعه ایرج منطبق گردیده است. درکتاب وندیداد درفصل سیرمهاجرت ازقوم آریایی که درحوالی «ری» ساکن شدند نام «راکا» ووارنا را می برد که شباهت غیرقابل انکاری با ری ورامین دارد. درفرهنگ آنندراج نیز آمده است که ورامین بروزن که امین نام بلوکی است معمور درغرب ولایت«غار» که دراین ازمنه منسوب به شهرتهران است.
پیش ازآبادانی ری وتهران هربلدی معمور به قدمت بنیان مشهوربوده گویند چون فریدون ولایت متصرفی خودرا بین سه فرزند تقسیم نمود ولایت میانه که اعدال واجل بود به پسرش ایرج اهداء کرد واو پادشاه ایران بود ودرطبرستان به سرمی برد. اوشهری درورامین ساخت که قلعه چهارگوش مستطیل مربع است که هرطرف آن 36 برج دارد وازبرجی به برج دیگر 50 ذرع مساحت دارد. دیوارحصارش زیاد است ازدوازده ذرع قطر وپهنا دارد درمیان قلعه آثاری قصری است خراب.
هنری والسن نیز ری باستان را با قسمتی ازخرابه های مجاوردشت ورامین قابل تطبیق می داند. ازطرف با استناد به کتاب مقدس آریاها «اوستا» دربخش «ودا» درحدود سه هزارسال پیش ازمیلاد آریایی ها درقسمتی ازسیبری زندگی می کردند ولی چون سرمای شدید اقامت آنها ایران وایج (ایران ورایج را سرزمینی فرغانه مابین ترکستان وسیبری جنوبی می دانند) مشکل می کرد لذا به سوی سرزمین های گرم حرکت کردند. ابتدا به خاک«سغد» وارد شدند وبعد درمسیر خود پیش رفتند تا به بلخ رسیدند. عده ای ازآریایی ها ازمرو، هرات، سرخس، طوس، نیشابور، گرگان وشاهرود گذشتند وتا حوالی ری رسیدند درری ساکن شدند. پس می توان گفت ری وورامین محل سکونت آریایی ها بوده است. به ویژه که درمسیرحرکت وسیاحت ازمشرق راهی بوده که ازورامین می گذشته است وبه ورامین می رسیده است.
...