نام فایل : نماز2

فرمت : .doc

تعداد صفحه/اسلاید : 6

حجم : 70 کیلوبایت

«مقدمه»
ستايش از آن خداست، او را مي ستاييم و از او ياري مي خواهيم و از آفات نفساني و انحرافات عملي خويش بدو پناه مي بريم و بر پيامبر خاتم محمّد مصطفي (ص) و خاندان گراميش ائمه معصومين (ع) درود مي فرستيم. از آنجاي كه نماز محكمترين رشتة الفت بين بندگان و خداست و ريسمان اتّسالي است كه همة هستي و موجوديّت آدمي را به ملكوت پيوند مي دهد. و نماز صفا بخش حيات جاودان، روشني بخش راه رهروان، تكيه گاه سالكان، راز و نياز عارفان، سرماية بينوايان، درواي دردمندان، دليل گمراهان، اميد اميدواران و كليد گشايندة همة مشكلات و زدايندة غم و اندوه است. نماز حقيقي است كه كيمياي حيات بدون آن بي سود بوده و بي خبران از آن بي خردانند و محرومان از اين مقام اسير دست شيطانند و نور آن حرارت بخش زندگي و فرار از آن ريشة شرّ و افسردگي و نمازگزار واقعي بدون شك دور از هر آلودگي است. نماز نه يك گل كه گلزار عبادت است چرا كه تكبير، تحميد، تعظيم، سجود، قنوت، تشهد، از گلهاي اين بوستانند. پس به اين گلزار درآي و خود را به گلهاي آن معطر ساز و از عصارة آن دل و جان خود را شفا ببخش كه اين مصفا شفا بخش دل هاست.
چرا نماز بخوانيم؟
قرآن يكي از اسرار نماز را ياد خداوند ذكر مي كند«اقم الطلوه لذكري»
1ـ سوره طه/14 2ـ سوره عنكبوت/44
نماز را به خاطر ياد من به پادار بلكه ياد بزرگتر خداست«و لذكر الله اكبر»
زيرا انسان در زندگي اين جهان با توجّه به عوامل غافل كننده، نياز به يادآوري و تذكر دارد به اين معني كه زندگي بشود درياي بي پاياني است كه بدون ياد خدا گمراه كننده است و بشر را به غرقاب مي كشاند و اين موجود كه در كوتاهترين مدّت، خدا را از ياد مي برد و مسئوليت خويش را فراموش مي كند. آيا نبايد اوقات معيّني به هدف و مسير صحيح زندگي خود توجّه نمايد؟ علاوه بر اين كه انسان در مسير زندگي خود استقلالي نداشته و بايد از آفريدگار خود كمك گيرد. بدين جهت بايد وسيله اي باشد تا در اين فاصله هاي مختلف زماني خدا و رستاخيز و دعوت پيامبران و هدف آفرينش را به ياد او آورد و از غرق شدن در گرداب بي خبري و غفلت حفظش نمايد و نماز اين وظيفة مهم را عهده دار است. انسان، صبحگاهانكه از خواب برمي خيزد، خوابي كه از همه چيز جهان او را بيگانه كرده، برنامه زندگي را مي خواهد شروع كند. قبل از هر چيز به سراغ نماز مي رود و قلب و جان خود را با ياد خدا صفا مي دهد و از او ياري مي گيرد و آماده سعي و تلاش توأم با پاكي و صداقت مي گردد. باز هنگامي كه غرق كارهاي روزانه شد و مدّت زماني گذشت چه بسا ميان او و ياد خدا جدايي افتد وقت نماز ظهر مي شود به سراغ نماز و راز ونياز با معبود مي رود تا اگر گرد غفلت بر قلب او نشسته آنرا شستشو دهد و همين طور نماز عصر و مغرب و عشاء. نكته قابل توجه اين است كه در آيه اي خداوند مي فرمايد: نماز را بپادار تا ياد من باشي امّا در جايي ديگر ياد خودش را آرامش بخش دلها اعلام مي كند «الّا بذكر الله تطمئن القلوب»
و آيات پاياني سوره فجر، خطاب به جانهاي آرامش يافته مي گويد: «يا ايّها النّفس المطمئنه ارجعي الي ربّك راضيّه فادخلي في عبادي و ادخلي جنّتي» اي نفس قدسي مطمئن و دل آرام (به ياد خدا) امروز به حضور پروردگارت بازآي كه تو خشنود(به نعمتهاي ابدي او) و او راضي از (اعمال نيك) توست بازآي و در صف بندگان خاصّ من درآي و با خشنودي در بهشت (رضوان) من داخل شو. حال اگر اين آيات را كنار هم قرار دهيم در مي يابيم كه نماز، ياد خدا را در انسان زنده مي كند، ياد خدا نفس مطمئنّه را به او مي دهد و نفس مطمئنّه هم او را به مقام بندگان خاصّ و بهشت جاويد رهنمون مي كند و شايد همين امر را بتوان رمز تكرار نمازها در طول شبانه روز، پنج مرتبه دانست. وقتي از پيامبر عظيم الشأن اسلام(ص) وقتي از فلسفه نماز مي پرسند حضرت بيست و پنج حكمت براي وجوب نماز ذكر مي نمايد.«نماز از شوايع دين است، و رضاي خدا در نماز است، راه انبياء به سوي خدا مي باشد. براي نمازگزار، دوستي فرشتگان، هدايت و ايمان، نور و معرفت و شناخت خدا، تشخيص حقّ از باطل، بركت در رزق و روزي، و راحتي بدون و سلامت آن و كراهت و ناراحتي شيطان مي باشد. و نماز، سلاح مؤمن عليه كافر و موجب اجابت دعا و قبول اعمال است و زاد و توشة مؤمن عليه كافر و موجب اجابت دعا و قبول اعمال است و زاد و توشة مؤمن در دنيا براي آخرت مي باشد. نماز نماز شفيع نمازگزار در نزد ملك الموت، مونس در قبر، بستر نيكو در زيرش و پاسخ نمازگزار براي نكير و منكر مي باشد. نماز بنده در محشر، تاجي است برسر او و موجب نور انيّت صورتش، لباس براي بدنش و ساير وحايل بين او و آتش جهنّم است. نماز، حجّت و برهان خوبي بين او و پروردگارش بوده موجب نجات بدنش از آتش جهنّم و جواز عبور از صراط و موجب فتح و گشايش در بهاي بهشت به سوي او مي باشد و مهرية حو را لعين و بهاي بهشت است. به وسيله ي نماز، بنده به درجه عالي و والا مي رسد، زيرا نماز، تسبيح و تحليل و تمجيد و تكبير و تمحيد و تقديس الهي است. نماز،قول حق و دعوت به سوي حقّ مي باشد
3 ـ سوره رعد/28
دقّت در مفاهيم بلندي كه در اين دو روايت آمده است، به خوبي نشانگر فلسفة وجوب نماز مي باشد و ويژگي هايي از فلسفة نماز ذكر شده كه دربارة ديگر عبادات ذكر نشده است و يا داراي اين همه اهميت نيست. يكي ديگر از دلايل و اسرار تشويع فرضية نماز «تكريم و تعظيم خداوند» بزرگ است كه شايسته و سزاوار عبادت و پرستش است، يعني بر انسان لازم است، ولي نعمت خويش را شناخته و در مقابلش تواضع كند و جبين خود را به خاك بمالد و فرمانبرداري و اطاعت او را موجب عزّت و عظمت خويش بپندارد و هيچ گونه مخالفتي در پيشگاه با عظمتش ننمايد از اين رو حضرت علي (ع) در پيشگاه خدا اينگونه راز و نياز مي كنند («الهي هذه صلاتي صليّتها لالحاجه عنك اليها و لارغبه منك فيها الّا تعظيماً و طاعه و اجابه الي ما امرتني به، الهي ان كان فيها خلل او نقص من ركوعها او سجودها فل اتواخذني و تفضّل عليّ با القبول و الغفران » «خدايا! اين نماز من است كه در پيشگاه تو به جا آوردم نه به خاطر نيازي است كه تو به آن داري و نه به خاطر ميل و رغبتي است كه تو به آن داري بلكه براي بزرگداشت و پذيرش فرمان توست كه به انجام آن مرا فرمان داده اي. خدايا! اگر نماز من عيتي داشته يا كمبودي در ركوع و سجود آن است پس مرا بازخواست مكن و بر من با پذيرش و آموزش خود، عنايت و لطف بفرما.»
«آثار و فوايد فردي اجتماعي نماز»
آنچه مسلم است نمازي كه در اسلام اينقدر ارزشمند و با اهميّت است آثار و فوايد زيادي هم از نظر فردي و هم از نظر اجتماعي دارد كه ما در اينجا به چند مورد از اين فوايد و آثار اشاره مي كنيم:
الف ـ نماز حافظ تعادل در برابر خوبي و بدي است:
نماز عامل سازنده اي است كه پايداري و مقاومت انسان را در فراز و نشيبهاي زندگي حفظ مي كند و نمازگزار در مقابل هر خير و شر، خوبي و بدي، خويش را حفظ نموده و به هر بادي نمي لرزد. از اين رو مي بينيم خداوند در قرآن وقتي طبيعت دنيا پرست انسان را تبيين مي كند و خصوصيّات آن را بيان مي كند، بلافاصله نمازگزاران را از آن استثناء كرده و آنان را از اين رذائل منزّه مي داند.
1
ب ـ نماز بهترين بازدارنده از فحشاء و منكر است:
«اقم الصلوه ان الصلاه تنهي عن الفحشاء و المنكر و لذكر الله اكبر»
2
نماز را بپادار كه نماز (انسان را) از كارهاي زشت و ناپسند باز مي دارد» طبيعت نماز به گونه اي است كه انسان را به ياد مبدأ و معاد مي اندازد كه اين دو، بهترين ضامن اجرايي براي خودداري از كارهاي زشت و ناپسند و انجام كارهاي شايسته است، يعني انسان وقتي به نماز مي ايستد، تكبير مي گويد، خدا را از همه چيزي بالاتر و برتر مي شمرد، به ياد نعمت هاي او افتاده حمد و سپاس او مي گويد و او را به رحمانيّت و رحيميّت مي ستايد، به ياد روز قيامت مي افتد، اعتراف به بندگي او كرده و از او ياري مي جويد، راه راست يعني راهي را كه پيامبران و صدّيقين و شهيدان و صالحان رفته اند.»
3
طلب مي كند و از راه آناني كه مورد خشم خدا واقع شده و گمراهند به خدا پناه مي برد.(مضمون سوره حمد) بعد براي خدا «ركوع مي كند و در برابر او پيشاني عبوديّت بر خاك مي نهد و غرق عظمت و بزرگي او مي شود و خود برتربيني و خودخواهي را فراموش مي كند. آنگاه شهادت به يگانگي او مي دهد و گواهي به رسالت پيامبر(ص) مي دهد.
بر پيامبرش درود مي فرستد و از خداوند در خواست مي كند كه او را در زمرة بندگان صالح خود قرار دهد. مسلماً جنين انساني كه هر روز چند بار اين مضامين را تكرار كند در قلب و روح او جنبشي بسوي حقّ و پاكي و جهشي بسوي تقوا پيدا مي شود او از كارهاي زشت دوري كند منتهي هر نمازي به همان اندازه كه از شرايط كمال برخوردار باشد، تأثير در اين بازداشتن دارد. ممكن نيست كسي نماز بخواند و هيچ گونه تأثيري در او نبخشد، يعني هر چند نمازش صوري باشد نهي از فحشاء و منكر، سلسله مراتب دارد.
ج ـ نماز عالي ترين عامل تزكيه و تهذيب نفس است:
نماز در ميان عبادات ديگر در تزكيه انسان از جايگاه ويژه اي برخوردار است. نماز محو كننده ي گناهان است به دليل آيه قرآن كه مي فرمايد:«انّ الحسنات يذهبن الّسيئات»
1
...